Eğitim Örgütlerindeki Mobbing ve Sinizm

TVC-mall WW

Okulların etkili ve başarılı olmasında en önemli faktörlerden birisi hiç kuşkusuz öğretmenlerdir. Ancak, okullardaki bazı uygulamalar öğretmenleri olumsuz yönde etkileyerek örgüt içerisinde bazı sorunların ortaya çıkmasına neden olmaktadır.

Bir ya da birden fazla çalışana yönelik, çalışanın iş doyumunu ve başarısını olumsuz etkileyen, huzursuzluk verici, ahlaka uygun olmayan sistemli söz veya davranışları kapsayan örgütsel bu sorunlardan birisi mobbingdir.

Mobbing bir çatışma süreci ya da iş yeri şiddeti olarak değerlendirilebilir. Ancak her çatışma mobbing olarak değerlendirilmemelidir. Mobbing geçici tartışmaların dışında tutulmalı, mobbing ile çatışma arasındaki ayrım ise, yapılan davranışların ne sıklıkla yapılıp ne kadar süre devam ettiğinden hareketle değerlendirilmelidir.

Dikey ve Yatay Mobbing
Mobbing kavramında akla ilk gelen yöneticinin astına uyguladığı davranışlardır. Oysaki mobbing yatay ve dikey olarak gerçekleşmektedir.

Dikey veya hiyerarşik mobbingde üstler astlarına veya astlar üstlerine psikolojik şiddet uygulamaktadır. Yatay mobbingde ise aynı düzeyde iş gören çalışanlar birbirlerine kıskançlık, yarışma, çekememezlik gibi duygulardan kaynaklı mobbing uygulamaktadırlar.

Örgüt içerisindeki hiyerarşi, örgüt içi iletişimin az olması, yöneticinin liderliğinin zayıf olması, iyi olmayan yönetim, takım çalışmasının az olması ya da hiç olmaması, stres, işyerindeki çalışma sürecinin monoton olması gibi durumlar mobbingin nedenleri arasında gösterilebilir.

Mobbing psikosomatik rahatsızlıklar, endişe, depresyon, travma sonrası stres bozukluğu gibi sağlık sorunlarına neden olabilmektedir. Aynı zamanda öfke, panik atak, intihar, gerginlik, kilo kaybı ve alımı gibi kişisel sorunlara olduğu gibi konsantrasyon eksiği, işe geç kalma ya da işten ayrılma gibi iş ile ilgili sorunlara da neden olmaktadır.

Sinizm
Kişilerin kurumlara, ideolojilere, bireylere ya da gruplara yönelik öfke, hayal kırıklığı, güvensizlik, ümitsizlik gibi duygularını ifade eden örgütsel sorunlardan birisi sinizmdir.

Sinizm bir kimsenin çalıştığı örgütün dürüst olmadığına dair inancı, örgüte karşı beslediği olumsuz duygular, bu duygular ve inançla paralel olarak örgüte karşı küçümseyici ve eleştirel davranışlarda bulunma durumudur.

Sinizm işe ya da kişiye yönelik değil, örgüte ve örgütsel durumlara yönelik olup, örgütün dürüstlüğüne ve samimiyetine karşı olan güvensizlik, öfke ve ümitsizlik gibi duygusal boyutlarla birlikte alaycılık gibi davranışların da gözlendiği bir durumdur.

Örgütsel sinizmin ortaya çıkışında kişilik ve demografik özelliklerden kaynaklı bireysel özellikler olabileceği gibi örgütün yapısından ve uygulamalarından kaynaklı örgütsel durumlar da olabilir.

Belki de sinik bir çalışan olduk ama bu durumun literatürde bir karşılığının olduğunu bilmiyoruz.

Mobbing ve Sinizmin Sonuçları
Yüksek performans ve verimin hedeflendiği eğitim örgütlerinde öğretmenlerin olumlu bir örgüt iklimi ve çalışma ortamında bulunmaları psikolojik iyi oluşlarını olumlu yönde etkilemektedir.
Mobbing yaşayan öğretmenlerin okul ile bir bütünlük oluşturmaları ve görevlerini yapabilmeleri kolay olmayacaktır. Öğretmenlere yöneticiler, diğer öğretmenler ya da veliler tarafından uygulanabilecek olan mobbing öğretmenlerin okula karşı güvensizlik hissetmelerine, örgütün samimiyetini ve dürüstlüğü sorgulayıp örgütü eleştirmelerine neden olacaktır.

Öğretmenlerin mobbingin etkisiyle çaresizlik ve ümitsizlik hissetmeleri sinizm davranışlarını arttıracak bu durum da eğitimin veriminin düşmesine neden olacaktır.

Eğitim kurumlarında yaşanan mobbing ve sinizmin sonuçları yalnızca çalışanlar üzerinde değil aynı zamanda öğrenciler ve eğitim sürecinde de olumsuz etkilere sebep olmaktadır.

Yöneticiler, diğer meslektaşlar ya da veliler tarafından mobbinge maruz kalan öğretmenlerde görülebilen duygu ve davranış durumlarından birisi olan sinizm eğitim sürecinin başarıya ulaşmasında en etkili rolü olan öğretmenlerin verimliliklerini etkilemektedir.

Öğrencilerimizin başarılı ve verimli bir eğitim süreci geçirmelerini istiyor isek öncelikle öğretmenlerin duygu durumlarını ve imkanlarını göz önünde bulundurmalı yönetici, meslektaş veya veli olarak üzerimize düşen görevleri yapmalı, işbirliğinden kaçınmamalıyız.

Kaynakça:Matematiksel
Cansever, S. (2017). Mobbing ve Örgütsel Sinizm İlişkisi: Gebze’deki Ortaokul Öğretmenleri Üzerinde Bir Uygulama, Maltepe Üniversitesi.

Yiğit, B. (2018). Mobbing Kavramı: Kavramsal Bir Çerçeve, Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, Cilt 5, Sayı 1.

İlknur ÇETİNKAYA

Bir Önceki Yazımız Olan Üniversite öğrencileri ve akademisyenlerden gıda yardımı Başlıklı Makalemizde Hakkında Bilgiler Verilmektedir.

Bu Haberi Sosyal Ağlarda Paylaşın!

İlgili Mesajlar

Leave a Comment